T.C.
YARGITAY
1. HUKUK DAİRESİ
14.06.2023 TARİH
2022/7004 ESAS – 2023/3296 KARAR
TAPU İPTAL VE TESCİL DAVASI – MİRASBIRAKAN OLDUĞU İLERİ SÜRÜLEN DAVACININ BABASININ HALEN SAĞ OLDUĞUNUN ANLAŞILDIĞI MURİS MUVAZAASI HUKUKİ NEDENİNE DAYALI OLARAK AÇILAN DAVADA ÖZEL DAVA ŞARTININ OLMADIĞI – DAVANIN DİNLENEMEYECEĞİ
İlk Derece Mahkemesinin belirtilen kararıyla; mirasbırakan olduğu ileri sürülen davacının babası …’nun halen sağ olduğunun anlaşıldığı, muris muvazaası hukuki nedenine dayalı olarak açılan davada özel dava şartının olmadığı, bu haliyle davanın dinlenmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle, davanın usulden reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; İlk Derece Mahkemesince verilen kararda hukuka aykırı bir yön bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 353/1.b.1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil – tenkis davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın usulden reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
Davacı, mirasbırakanı … dava dışı … … ve … …’i emanetçi kılarak 1152 ada 4 parseldeki C blok 1 ve 2 numaralı bağımsız bölümleri, 693 ada 163 parseldeki B blok 1 ve 2 numaralı bağımsız bölümleri ve 693 ada 164 parseldeki 1 numaralı bağımsız bölümü torunu olan davalıya satış suretiyle temlik ettiğini, temlikin mirasçılardan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek, miras payı oranında tapu iptali ve tescile, mümkün olmazsa tenkise karar verilmesini istemiştir.
Davalı, davacının mirasbırakan olarak nitelendirdiği babası …’nun sağ olduğunu, davanın bu yönden reddi gerektiğini, temliklerde muvazaanın ve mal kaçırmanın bulunmadığını belirtip davanın reddini savunmuştur.
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; mirasbırakan olduğu ileri sürülen davacının babası …’nun halen sağ olduğunun anlaşıldığı, muris muvazaası hukuki nedenine dayalı olarak açılan davada özel dava şartının olmadığı, bu haliyle davanın dinlenmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle, davanın usulden reddine karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davacı vekili, kararın hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin muhtemel murisi …’nun davanın açıldığı tarih itibari ile 92 yaşında olup hastalığı nedeni ile ölüm saatini beklediğini, davalının da mal kaçırma niyetinde olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ile davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; İlk Derece Mahkemesince verilen kararda hukuka aykırı bir yön bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 353/1.b.1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
Davacı vekili, istinaf dilekçesinde yer alan itiraz nedenlerini yineleyerek kararın bozulmasını istemiştir.
Dava, muris muvazaası hukuki nedenine dayalı miras payı oranında tapu iptali ve tescil, terditli tenkis istemine ilişkindir.
Yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 01.04.1974 tarihli, 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere, görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de … Medeni Kanunu’nun 706., … Borçlar Kanunu’nun 237. (Borçlar Kanunu’nun 213.) ve Tapu Kanunu’nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.
Mirasçılık ve mirasın geçişi mirasbırakanın ölüm tarihinde yürürlükte olan hükümlere göre belirlenir (4722 s. … Medeni Kanunu’nun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun m. 17).
Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 … maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK’nın 370. maddesi uyarınca ONANMASINA, 14.06.2023 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.
